infolinia

500 209 895

Mazuryaktywne.pl na Facebooku
Powrót

Jesteś tutaj


Śniardwy, najwieksze jezioro w Polsce



Opis

Śniardwy to największe jezioro w Polsce. Powierzchnia 114 km². Głębia jeziora wynosi do 23,4 m. Jest jednocześnie bardzo płytkie. Średnia głębokość nie przekracza dziesięciu, a w wielu miejscach i trzech metrów. Liczne głazy, ukryte tuż pod powierzchnią (20 do 30 cm pod lustrem wody) i w większości nieoznaczone, stwarzają spore niebezpieczeństwo nawigacyjne.

Jezioro leży w obrębie Mazurskiego Parku Krajobrazowego w południowej części Krainy Wielkich Jezior Mazurskich w dorzeczu Pisy. Poprzez cieśninę zwaną "Przeczką" Śniardwy połączone są z jeziorami Bełdany i Mikołajskim, a krótkim kanalikiem z jeziorem Łuknajno.

Na płytkim, dużym jeziorze, przy nagłej zmianie pogody, gdy wzrasta siła wiatru, a ma on się gdzie rozpędzić, dosłownie w ciągu kilku minut podnosi się wysoka, półtorametrowa, stroma fala. Nagła zmiana pogody może zaskoczyć nawet doświadczonego i znającego jezioro żeglarza. Nikt rozsądny nie lekceważy wtedy owych niespokojnych wód, tym bardziej, że płytkie, kamieniste brzegi, bądź ciągnące się na przestrzeni nieraz kilkuset metrów szuwary uniemożliwiają schronienie na brzegu.

Charakterystyczną cechą dużych, nagrzanych powierzchni wód są tzw. białe szkwały. Ich nadejście można rozpoznać po wypiętrzonej, ciemnej chmurze w kształcie kowadła, która szybko przemieszcza się nad jeziorem. Pozostaje wtedy zaledwie kilka sekund na zrzucenie żagli, czy skrycie się kajakiem w trzcinie. Zdarza się to najczęściej przy ciepłej, słonecznej pogodzie, często prawie bez wiatru. Jezioro jest wiatrowo kapryśne i zmienne, dlatego też bardzo niebezpieczne dla mniej wytrawnych wodniaków. Warto o tym pamiętać wybierając się na Śniardwy.

Najpiękniej wyglądają Śniardwy o świcie, gdy lekka mgła unosi się nad wodą. Często nie widać wtedy brzegu i odnosi się wrażenie, że otwiera się przed nami bezmiar morskich wód. Na Śniardwach istnieje ogromna ilość pól namiotowych, ośrodków i portów. Przez jezioro prowadzi szlak żeglugi Wielkich Jezior Mazurskich.

Na jeziorze Śniardwy znajduje się 8 wysp oraz liczne zatoki. Najbardziej znaną jest Czarci Ostrów i oddzielona od niej wąskim przesmykiem Pajęcza Wyspa, miejsca kultów pogańskich, a obecnie ostatnia nadzieja śniardwiańskich rozbitków. Czarcia porośnieta jest lasem mieszanym i ma kilka dogodnych podejść. Wznosi się ona 12 m ponad wodami jeziora. Jej długość to około 350 m, a szerokość 200 m. Zwykle ktoś na niej biwakuje w drodze między Piszem a Mikołajkami. Wiele jest przygód związanych z tymi wyspami, a w czasach pionierskich zawsze można było tam znaleźć żelazne racje żywnościowe.

Najpiękniejszym miejscem na południu jest wyspa Kaczor, leżąca w przejściu między Śniardwami a jeziorem Seksty. Duża, owalna, porośnięta młodymi sosnami i brzeziną, z kilkoma dobrymi podejściami, jest doskonałym punktem do odpoczynku na trasie między Warszawą a Wielkimi Jeziorami. Nie ma możliwości dojechania tu samochodem, gdyż z lądem łączy wyspę długa i wąska kładka z bali. Na wyspie panuje cisza i spokój, w sam raz dla przebywających tam stale rybaków.

Pływanie po Śniardwach nie należy do najłatwiejszych. Główny tor wodny, z którego korzystają statki, prowadzi z Przeczki (połączenie z jeziorem Mikołajskim) do Bramki Seksteńskiej, łączącej Śniardwy z jeziorem Seksty. Szlak ten jest oznakowany zielonymi stożkowymi bojami. Jego długość z Mikołajek do Pisza wynosi 26,3 km.

W latach 1784 – 1786 za czasów Fryderyka Wielkiego na wyspie czarci Ostrów jeziora Śniardwy (odległej o milę od Pisza) wzniesiono nowy umocniony wojskowy magazyn żywnościowy zwany Fortem Lyck. Miejsce to było w zasadzie całkowicie zabezpieczone przed niespodziewanym atakiem nieprzyjaciela, gdyż statki żeglugi śródlądowej nie były przystosowane do prowadzenia walki artyleryjskiej. Fortyfikacje fortu składały się z sześciu szańców ziemnych i drewnianych palisad osłaniających 2 magazyny mąki, piekarnię, koszary, magazyn prochowy, laboratorium, barak dla oficerów oraz pralnię. Osłonę artyleryjską zapewniało 12 dział o kalibrze 9 cm ustawionych na szańcach. W południowo – wschodniej części wyspy ulokowano niewielki port. Niestety gwałtowne burze, nawałnice i wysokie fale powodowały zalewanie niższych części wyspy i były sprawcami zniszczeń. W 1787 roku zniszczone zostały przez trąbę powietrzną przedpiersia umocnień fortu. Po tym wydarzeniu naprawiono szkody, wykorzystując znajdujące się w okolicy składowiska kamienia polnego. Pomimo tego, burza w 1792 roku wyrządziła tak duże szkody, że twierdza została uznana za nie nadającą się do utrzymania. Kolejny król pruski – Fryderyk Wilhelm II rozkazem gabinetowym uznał fortyfikacje fortu Lyck za bezcelowe. Polecił więc je zlikwidować, a materiał budowlany wraz z ziemią sprzedać za śmiesznie niską cenę właścicielowi ziemskiemu z sąsiedztwa. Po podjęciu budowy twierdzy na przesmyku pod Giżyckiem (1843 – 1855) Fort Lyck został zlikwidowany. Pozyskane przy tym materiały budowlane zostały wykorzystane do budowy budynków nowej twierdzy – drogą wodną przetransportowano elementy drewniane i ponownie złożone je na majdanie twierdzy Boyen w Giżycku. Budynki te stały do lat 1996 – 1997, kiedy to uległy zniszczeniu przez pożar. Obecnie obie budowle zabezpieczone są jako trwała ruina.

Z jeziorem Śniardwy związana jest piękna legenda. Głosi ona, że w sobótkową noc z otchłani Śniardw wytaczał się czarny granitowy głaz i na brzegu rozsypywał się na drobne kawałki. Z jego wnętrza wychodziła urocza dziewczyna i znikała w gąszczu mazurskiego lasu. Tu zachwycała się jego urodą, pieściła kwiaty, podziwiała jego muzykę oraz rozmawiała ze zwierzętami. Mocą zaklęcia powracała około północy z kwiatem paproci nad brzeg jeziora. W tym momencie kamień zamykał ją w swoim wnętrzu i powoli pogrążał się we wzburzonych falach Śniardw.

Piękna dziewczyna była córką miejscowego rybaka, którą przed laty pruski bóg wód, Perkunos, uwięził w kamiennej skorupie za to, że nie chciała zostać jego żoną.

Wieść głosi, że zaklęcie przestanie działać, a dziewczyna odzyska wolność z chwilą, gdy znajdzie się młodzieniec, który o północy, w noc świętojańską, podczas łoskotu piorunów ujrzy kwiat paproci, zerwie go i złoży u stóp dziewczyny, wyłaniającej się z wód jeziora. W nagrodę młodzieniec otrzyma rękę i serce dziewczyny.

Dane teleadresowe

Śniardwy

Powierzchnia - 113,8 km²
Wymiary - 22,1 × 13,4 km
Głębokość
• średnia - 6,5 m
• maksymalna - 23 m   
Wysokość lustra - 117 m n.p.m.
Wyspy - 8
Rodzaj jeziora - morenowe
Obwód - ponad 80 km

 

Materiał przygotowany wspólnie z:

Mrągowskie Centrum Informacji Turystycznej
Lokalna Organizacja Turystyczna „Ziemia Mrągowska”


ul. Warszawska 26, 11-700 Mrągowo
+48 89 741 80 39

it.mragowo.pl

info@it.mragowo.pl


 

Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Giżycku Imprezy Mazury - News - Imprezy Mazury - Imprezy w Twoim Mieście